Phường Phương Sài Thành phố Nha Trang, Khánh Hòa: Chi tiết về dân cư, giao thông & các địa điểm nổi bật trên địa bàn

Về tác giả bài viết

Tôi là Võ Gia Huy, sinh ra và lớn lên ở vùng đất Nha Trang – Khánh Hòa. Tôi là content writer chính hiệu, có đam mê chia sẻ những thông tin liên quan đến địa lý, đời sống, du lịch, văn hóa tại địa phương nhờ vào kinh nghiệm đúc kết hơn 30 năm qua.

Đừng ngại liên hệ với tôi nếu bạn muốn nhận thêm những thông tin liên quan đến Nha Trang – Khánh Hòa.

Tóm tắt

Thông tin ngắn về Phương Sài, Nha Trang.

phường Phương Sài, Nha Trang, Khánh Hòa
phường Phương Sài, Nha Trang, Khánh Hòa

Nội dung chính

Tổng quan Phường Phương Sài Thành phố Nha Trang trước và sau sáp nhập

Phương Sài trước khi sáp nhập là một phường nằm ở vị trí trung tâm thành phố Nha Trang, Tỉnh Khánh Hòa, có diện tích khoảng 5 km², dân số xấp xỉ 20.000 người. Phương này nổi bật với sự kết hợp hài hòa giữa cảnh quan đô thị và không gian nông thôn, sát trung tâm, gần các điểm du lịch nổi tiếng và vẫn giữ được nét truyền thống của một vùng ngoại ô. Lịch sử hình thành của phường bắt nguồn từ khu vực nông thôn, làng nghề truyền thống phát triển cùng đô thị hóa mạnh mẽ từ cuối thế kỷ 20; Phương Sài trở thành phường vào đầu thế kỷ 21. Kinh tế – xã hội địa phương phát triển dựa trên lợi thế vị trí, dân cư đa dạng và các dịch vụ hiện đại[2][13].

Dưới đây là địa chỉ phường Phương Sài trên google map trước khi sáp nhập:

Sau khi thực hiện việc sáp nhập đơn vị hành chính theo chủ trương mới của Chính phủ từ 1/7/2025, phường Phương Sài không còn tồn tại độc lập mà chính thức sáp nhập với các phường, xã lân cận (phường Ngọc Hiệp; các xã Vĩnh Ngọc, Vĩnh Thạnh, Vĩnh Hiệp, Vĩnh Trung) để hình thành Phường Tây Nha Trang thuộc thành phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa. Địa bàn quản lý, dân số và cơ sở hạ tầng của phường Tây Nha Trang hiện nay được mở rộng hơn nhiều so với trước; đây là đơn vị hành chính mới với quy mô lớn, tích hợp các khu vực trung tâm cùng vùng ven, được kỳ vọng nâng cao hiệu quả quản lý, tối ưu hóa nguồn lực và thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội cho thành phố biển Nha Trang[5][6][7][9][10][11].

Địa chỉ trước và sau sáp nhập

– Địa chỉ trước sáp nhập (ví dụ): Số 12, đường Phạm Văn Đồng, Phường Phương Sài, Thành phố Nha Trang, Tỉnh Khánh Hòa.

– Địa chỉ sau sáp nhập (ví dụ): Số 12, đường Phạm Văn Đồng, Phường Tây Nha Trang, Thành phố Nha Trang, Tỉnh Khánh Hòa.

Ý nghĩa thực tiễn của việc thay đổi địa bàn và tên phường

  • Tên phường trong địa chỉ bắt buộc thay đổi từ “Phường Phương Sài” thành “Phường Tây Nha Trang”.
  • Tên đường, số nhà, thành phố và tỉnh giữ nguyên (trừ trường hợp có điều chỉnh địa giới, đổi tên đường… nhưng không liên quan đến đợt sáp nhập này).
  • Các giấy tờ pháp lý, hồ sơ cá nhân, doanh nghiệp, hợp đồng… có ghi địa chỉ cũ cần được cập nhật để phù hợp với đơn vị hành chính mới, tránh rủi ro pháp lý.
  • Các trụ sở hành chính, dịch vụ công (UBND, công an, bưu điện…) tại khu vực Phương Sài cũ sẽ chuyển về hoạt động dưới tên gọi và quản lý của Phường Tây Nha Trang.

Ví dụ minh họa – Địa chỉ sau sáp nhập ở Phương Sài

– Địa chỉ thực tế trước sáp nhập: Số 112, đường Hoàng Văn Thụ, Phường Phương Sài, Thành phố Nha Trang, Tỉnh Khánh Hòa.

– Địa chỉ sau sáp nhập: Số 112, đường Hoàng Văn Thụ, Phường Tây Nha Trang, Thành phố Nha Trang, Tỉnh Khánh Hòa.

Giải thích: Khu vực này vẫn giữ nguyên tên đường, số nhà, thành phố và tỉnh, chỉ thay đổi tên phường từ “Phương Sài” thành “Tây Nha Trang” do đợt sáp nhập.

Điều chỉnh hành chính liên quan

  • Phường Ngọc Hiệp và các phường, xã lân cận như Vĩnh Ngọc, Vĩnh Thạnh, Vĩnh Hiệp, Vĩnh Trung cũng không còn tồn tại độc lập mà cùng hợp nhất vào Phường Tây Nha Trang.
  • Toàn TP. Nha Trang sau sáp nhập chỉ còn 4 phường: Nha Trang, Phường Bắc Nha Trang, Tây Nha Trang và Nam Nha Trang, thay vì 22 đơn vị như trước đây.
  • Việc đổi tên địa chỉ này sẽ áp dụng đồng bộ cho tất cả hộ gia đình, doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức tại khu vực cũ của Phường Phương Sài.
  • Việc thay đổi địa chỉ diễn ra từ ngày 01/07/2025 và các cơ quan hành chính, dịch vụ công đã tiến hành gắn biển tên, trụ sở mới theo đơn vị hành chính mới để phục vụ nhân dân.

Lịch sử hình thành Phường Phương Sài Thành phố Nha Trang

Phường Phương Sài, thành phố Nha Trang có lịch sử hình thành lâu đời, gắn liền với quá trình phát triển đô thị của Nha Trang. Ban đầu, khu vực này là thôn Phường Củi, thuộc xã Phước Hải, tổng Xương Hà, huyện Vĩnh Xương, phủ Diên Khánh, trấn Bình Hòa. Tên “Phường Củi” gắn với nghề khai thác và buôn bán củi của cư dân địa phương trong lịch sử.

Năm 1824 (Minh Mạng thứ năm), Phường Củi được đổi tên thành Phương Sài, nghĩa là “củi thơm”. Tuy vậy, tên gọi “Phường Củi” vẫn được người dân sử dụng trong đời sống, ví dụ như chợ Phường Củi (nay là chợ Phương Sơn). Trong thời kỳ Pháp thuộc, khi vua Khải Định ban dụ, Toàn quyền Đông Dương chuẩn y lập thị trấn Nha Trang (1924), làng Phương Sài trở thành một trong năm làng làm nền tảng xây dựng thị trấn Nha Trang. Đến năm 1937, khi Nha Trang được nâng lên thị xã, Phương Sài trở thành phường Đệ Tứ trong số năm phường đầu tiên của thành phố (Xương Huân, Phương Câu, Vạn Thạnh, Phương Sài, Phước Hải).

Trải qua các thay đổi về hành chính trong thế kỷ 20, Phương Sài là một trong những đơn vị hành chính quan trọng tại trung tâm Nha Trang. Năm 1958, quy chế thị xã bị bãi bỏ, Nha Trang được chia thành hai xã lớn, nhưng đến năm 1971 lại tái lập các khu phố, Phương Sài thuộc quận 2 của thị xã Nha Trang và đến tháng 9/1975 cùng với việc hợp nhất các quận, bổ sung thành 17 phường, trong đó có phường Phương Sài.

Ban đầu là vùng sản xuất nông nghiệp, nhiều làng nghề truyền thống, Phương Sài dần phát triển mạnh mẽ nhờ quá trình đô thị hóa từ cuối thế kỷ 20, với nhiều dự án cơ sở hạ tầng, cải thiện giao thông, xây dựng khu dân cư mới. Sau khi chính thức trở thành phường vào đầu thế kỷ 21, Phương Sài có bước phát triển quan trọng về hạ tầng, kinh tế và chất lượng cuộc sống cộng đồng.

Đặc điểm địa lý của Phường Phương Sài Thành phố Nha Trang

Phường Phương Sài thuộc trung tâm thành phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa, là một khu vực có vị trí địa lý thuận lợi. Diện tích tự nhiên của Phương Sài được ghi nhận là khoảng 0,83 km², mật độ dân cư rất cao với dân số năm 2022 đạt 23.035 người và mật độ dân số khoảng 27.753 người/km².

Địa giới hành chính của Phương Sài:

  • Phía Bắc giáp phường Ngọc Hiệp.
  • Phía Tây giáp phường Phương Sơn.
  • Phía Đông giáp các phường Xã Vạn Thắng và Lộc Thọ.
  • Phía Nam giáp phường Phước Tân.

Phương Sài có địa hình khá đa dạng, gồm đồng bằng, vùng thấp và đồi núi thoai thoải. Không gian đô thị hóa kết hợp với các mảng xanh, vườn cây ăn trái, các con sông nhỏ và khu rừng cây xanh tạo điều kiện khí hậu mát mẻ, môi trường trong lành. Các khu dân cư phân bố sát bên các tuyến đường chính, gần bãi biển, thuận tiện cho phát triển giao thông và tiếp cận các tiện ích công cộng như trường học, bệnh viện, công viên.

Phương Sài nằm gần trung tâm thành phố, là cửa ngõ kết nối các tuyến đường huyết mạch của Nha Trang; đồng thời cũng giữ vai trò là điểm sáng về phát triển kinh tế – xã hội cũng như hội tụ văn hóa, lịch sử địa phương. Phương Sài được xác định là một khu vực phố cổ với các công trình nhà ở mặt phố san sát, lịch sử hình thành lâu đời và từng là một làng cổ trong quá trình đô thị hóa của Nha Trang.

Quy hoạch đô thị hiện đại phân chia rõ các khu dân cư, dịch vụ, công nghiệp và du lịch, hướng đến phát triển bền vững và bảo vệ môi trường tự nhiên của khu vực. Phương Sài còn sở hữu tiềm năng lớn về du lịch sinh thái với các vườn cây ăn trái, khu rừng, cảnh quan xanh mát và các hoạt động bảo vệ môi trường.

Đặc điểm dân cư, kinh tế và văn hóa của Phường Phương Sài Thành phố Nha Trang

Đặc điểm dân cư

Dân cư Phương Sài đa dạng, bao gồm người địa phương và người nhập cư từ các vùng khác đến sinh sống[5].

Thành phần dân cư chủ yếu là người Kinh, ngoài ra còn có một số ít các dân tộc khác sinh sống xen kẽ.

Mật độ dân số cao, cư dân tập trung ở dạng nhà phố, xen kẽ với các khu vực sinh hoạt cộng đồng[1][5].

Kinh tế

Kinh tế của phường Phương Sài phát triển mạnh cả ở lĩnh vực dịch vụ – thương mại lẫn các ngành sản xuất nhỏ.

Trước đây, nơi này từng mang tính chất nông thôn với nghề nông nghiệp như trồng cây ăn quả, rau củ, nay dần chuyển đổi sang mô hình đô thị hóa mạnh, hoạt động buôn bán, kinh doanh dịch vụ, nhà hàng, khách sạn, các cửa hiệu thực phẩm, vật liệu xây dựng, cửa hàng tiện lợi phát triển song hành với sự mở rộng đô thị[3].

Nhiều hộ dân vẫn duy trì các vườn cây ăn quả nhỏ ở ven phường, vừa phục vụ nhu cầu tự tiêu dùng, vừa bán ra thị trường[3].

Nhận được hưởng lợi lớn từ vị trí trung tâm, gần khu du lịch, các dịch vụ gắn với ngành du lịch cũng rất phát triển, tạo việc làm ổn định cho người dân.

Văn hóa xã hội

Phương Sài là nơi lưu giữ nhiều giá trị văn hóa truyền thống của người miền Trung, các lễ hội như lễ cúng mùa, sinh hoạt tâm linh tại chùa Phương Sài vẫn diễn ra đều đặn, thu hút đông đảo người dân và du khách tham gia[3].

Hoạt động cộng đồng, họp tổ dân phố, các phong trào đoàn thể diễn ra thường xuyên, tạo sự gắn kết giữa các hộ dân trong phường.

Kiến trúc nhà ở của Phương Sài có sự pha trộn giữa nhà phố san sát và các vườn cây, tạo nên đặc trưng của một “phố cổ” nằm trong lòng thành phố hiện đại[13].

Giáo dục, y tế cơ bản đầy đủ, đáp ứng cho nhu cầu cư dân với hệ thống trường học, nhà trẻ, trạm y tế.

Lịch sử và không gian đô thị

– Về mặt lịch sử, Phương Sài là một địa bàn cổ, từng là thôn thuộc tổng Xương Hà (xưa), có gắn với nhiều câu chuyện dân gian về vùng đất “trên bến dưới thuyền” của Nha Trang xưa, vẫn còn dấu tích qua tên gọi các con phố cổ, các đình làng cổ[1][13].

– Quá trình đô thị hóa nhanh khiến phần lớn diện tích đất đã chuyển sang sử dụng vào mục đích dân cư đô thị, vẫn lưu giữ những nét văn hóa nông thôn giữa lòng thành phố.

Tóm lại: Phường Phương Sài mang đặc trưng của một khu dân cư đông đúc, phát triển theo hướng đô thị hóa hiện đại, vẫn còn giữ được những giá trị văn hóa nông thôn truyền thống, với nền kinh tế đa dạng từ dịch vụ, thương mại đến hoạt động du lịch và sản xuất nhỏ.

Tiềm năng phát triển của Phường Phương Sài Thành phố Nha Trang

  • Vị trí chiến lược: Phương Sài nằm gần trung tâm thành phố Nha Trang, liền kề các trục đường lớn như Đường 2 Tháng 4, Nguyễn Thị Minh Khai, Yersin, dễ dàng kết nối với các khu du lịch, thương mại, công viên, bệnh viện, trường học, đáp ứng nhu cầu dân sinh và thu hút nhà đầu tư, du khách.
  • Quy hoạch phát triển đô thị: Lộ trình đến năm 2030–2050 xác định Phương Sài là khu vực trọng điểm phát triển đô thị kiểu mẫu với phân khu rõ rệt giữa dân cư, dịch vụ, công nghiệp và du lịch. Hạ tầng giao thông, y tế, giáo dục, công viên được chú trọng nâng cấp, tạo điều kiện cho sự phát triển kinh tế-xã hội, ổn định môi trường sống ven đô thị hóa nhưng vẫn bảo tồn nét văn hóa, thiên nhiên địa phương.
  • Thương mại và dịch vụ: Diện mạo thương mại, dịch vụ tăng trưởng mạnh nhờ dân số đông, nhu cầu mua sắm – ẩm thực – giải trí tăng, tạo động lực phát triển cho siêu thị, nhà hàng, chợ, và các dịch vụ du lịch.
  • Kinh tế đa ngành: Lợi thế địa hình đa dạng gồm đồng bằng, đồi núi và vùng thấp, Phương Sài phát triển đồng thời các ngành như nông nghiệp, du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng cao cấp, dịch vụ đô thị, góp phần đa dạng hóa nguồn thu và tăng giá trị sử dụng đất.
  • Du lịch và văn hóa: Nhiều điểm du lịch, di tích lịch sử được bảo tồn, phát huy giá trị như “Phố cổ” Phương Sài, làng nghề truyền thống lâu đời, cảnh quan sinh thái. Gần biển, gần các địa điểm du lịch lớn của Nha Trang nên dễ thu hút dòng khách du lịch nội địa lẫn quốc tế.
  • Hạ tầng giao thông: Hệ thống đường bộ, phương tiện công cộng phát triển giúp giải quyết điểm nghẽn giao thông, hỗ trợ việc phát triển kinh tế – xã hội, nâng cao chất lượng sống cho người dân.
  • Cơ hội đầu tư bất động sản: Quy hoạch đô thị mới, sự mở rộng không gian phường (sau sáp nhập hành chính) làm gia tăng giá trị, tiềm năng sinh lời cho nhà đầu tư bất động sản, đặc biệt tại các vị trí gần trục giao thông chính, vùng chuyển đổi chức năng đất ở sang thương mại và dịch vụ.
  • Thách thức quản lý đô thị – môi trường: Đô thị hóa nhanh tạo áp lực lên hạ tầng, bảo vệ môi trường, quản lý dân cư, nhưng cũng mở ra cơ hội đổi mới mô hình phát triển bền vững, ứng dụng công nghệ cao trong nông nghiệp, dịch vụ và quản lý đô thị.
  • Triển vọng: Trở thành trung tâm kinh tế, văn hóa, du lịch của Nha Trang; Phương Sài được quy hoạch trở thành một trong những khu vực phát triển hàng đầu của Nha Trang, trọng điểm của các dự án đô thị, thu hút đầu tư trong và ngoài nước, góp phần nâng cao vị thế, vai trò toàn khu vực Nha Trang và tỉnh Khánh Hòa.

Kết luận

Phương Sài, nay được hợp nhất vào Phường Tây Nha Trang từ ngày 01/07/2025, thể hiện quá trình chuyển đổi hành chính và đô thị hóa mạnh mẽ của thành phố Nha Trang. Dẫn dắt bởi vị trí trung tâm, sự pha trộn hài hòa giữa phong cách phố cổ và nhịp sống đô thị hiện đại, Phương Sài để lại những dấu ấn về dân cư đa dạng, nền kinh tế dịch vụ – thương mại phát triển, và bề dày văn hóa truyền thống. Sự sáp nhập này mở ra một phạm vi hành chính rộng hơn, tích hợp các khu vực lân cận như Ngọc Hiệp và các xã Vĩnh Ngọc, Vĩnh Thạnh, Vĩnh Hiệp, Vĩnh Trung, nhằm hướng tới một Phường Tây Nha Trang có quy mô lớn, hạ tầng được nâng cấp và quy hoạch phát triển đồng bộ cho tương lai. Địa điểm nổi bật, di sản văn hóa và tiềm năng du lịch của Phương Sài tiếp tục được bảo tồn và phát huy trong khuôn khổ mới, hứa hẹn tăng cường liên kết với các khu vực khác của thành phố và đóng góp vào sự thịnh vượng chung của Nha Trang – Khánh Hòa. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng cũng đặt ra thách thức về quản lý đô thị và bảo vệ môi trường, đòi hỏi các giải pháp công nghệ và quản trị linh hoạt để đảm bảo chất lượng sống và sự bền vững cho cư dân Phường Tây Nha Trang trong tương lai.